[ Welkom ] [ Het waarom ] [ Examens ] [ Morse sectie ] [ QTH Locator ] [ Lijsten / Tabellen ] [ Documenten ] [ Link Sectie ]
Datum: 18/01/2026
Deze week in Propagatienieuws: HF: een aanzienlijke toename van de zonneflux. . ; Tropo: sterk hogedrukgebied boven Oekraine; Sporadische-E: laatste loodjes van het Sporadic-E-seizoen in de winter; Meteoorscatter: voor meteorscatter behelpen met random meteoren; Aurora: de Kp-index in de gaten voor verhoogde waarden. . . ; EME: declinatie van de maan dit weekend minimaal. . . Propagatienieuws wordt samengesteld door Tom Koeken (PC5D). HF Zaterdagavond 10 januari raasde een CME over de aarde, waarbij gedeeltelijk een kp-index van 6 werd gemeten. De dag daarna bereikte de zonnefluxindex een voorlopig dieptepunt van 111. Het kon alleen maar beter worden. Meerdere zonnevlammen aan de andere kant van de zon versterkten deze veronderstelling. En inderdaad: de volgende dagen verschenen er twee complexe vlekkenclusters, iets verder naar het westen begonnen zich snel twee andere regio's te ontwikkelen. De zonneactiviteit begon weer toe te nemen. Op vrijdag kan weer een zonnefluxindex van 148 worden gemeten. Propagatie was wisselvallig, met veel dalingen tot onder de 25 MHz gedurende de dag. Wat geduld loont want na ongeveer 10 minuten kunnen de omstandigheden verbeteren. Aan de zichtbare kant van de zon bevinden zich nu negen zonnevlekkengroepen met verschillende magnetische configuraties. HF-vooruitzichten Mogelijk stijgt de fluxindex nog verder, voornamelijk als gevolg van nieuwe activiteiten aan de zuidoostelijke rand van de zonneschijf, waar momenteel de grootste actieve regio AR4341 te zien is. De zonnevlekken zullen opschuiven naar het centrum van de zichtbare zonneschijf en kunnen leiden tot een aanzienlijke toename van de zonneflux. Vooruitlopend daarop is er wel een groot coronaal gat. De geomagnetische activiteit zal daarom de komende dagen naar verwachting overwegend wat hoger zijn met een Kp 3 tot bijna en af en toe kleinere G1 storm perioden. Aan het begin van de week zou de geomagnetische activiteit gematigd moeten zijn (Kp 2-3) en in de loop van de week steeds rustiger worden (Kp 1-2), wat de lowband DXers blij zal maken. Op rustige dagen zal de MUF varieren van 9 MHz in de nacht tot meer dan 30 overdag. Bij een oplopende Kp index is dat al snel enkele MHz lager. Overdag zullen 10 en 12 meter dankzij de verhoogde zonneactiviteit weer betrouwbaarder openen. Typisch voor de wintermaanden daalt de MUF3000 echter bij zonsondergang sterk en komt, afhankelijk van de geomagnetische situatie, meestal pas tussen 7 en 9 MHz tot stilstand. Op sommige dagen sluit ook 40 meter 's nachts en ontstaat er op 80 meter een ongebruikelijke dode zone. VHF en EME Tropo Voor tropo moeten we het in de komende week vooral hebben van een sterk hogedrukgebied boven Oekraine. Een uitloper daarvan kan van dinsdag op woensdag een band met gematigde tropo vanaf de Noordzeekust tot de Baltische staten opleveren. Kansen voor regenscatter zijn erg klein. Sporadische-E. Een opmerking over Sporadische-E, dat vorige week enkele midwinter-QSO's opleverde, onder meer op de 4m-band. Dit werd bevorderd door de sterkere winter jetstromen, hoewel we nu uit dat traditionele wintervenster van activiteit komen. Bekijk de foEs-trace op de grafieken van propquest.co.uk om er zeker van te zijn dat je de laatste loodjes van het Sporadische-E-seizoen in de winter niet mistijn. Aurora Op 11 januari was de Kp-index hoog genoeg voor een reeks aurora meldingen op 6 en 2m, ook uit Frankrijk en Oekraine. Houd zoals gewoonlijk de Kp-index in de gaten voor verhoogde waarden boven de 5, idealiter 7 of hoger. Meteoorscatter De volgende grote Lyriden meteorenregen is pas in april, dus tot die tijd is het voor meteorscatter behelpen met random meteoren rond zonsopgang. EME Voor EME-operators is de declinatie van de maan dit weekend minimaal en de hele volgende week negatief, om op vrijdag 23 weer positief te worden. De padverliezen nemen af en de lengte van het maanvenster en de piekhoogte nemen toe. De hemelruis op 144 MHz was hoog vanaf vrijdag 16 en de zon en de maan staan 18 januari dicht bij elkaar aan de hemel. Vanaf maandag, zal de hemelruis laag zijn. Over zonnefluxindex, zonnevlekkengetal en Kp-index De zonnefluxindex (SFI) is een maat voor de ionisatiegraad van de ionosfeer. De SFI heeft een waardenbereik van 50 tot 300. Lage waarden signaleren doorgaans slechte of matige HF-condities en hoge juist goede (een hoge MUF). Tijdens de piek van een zonnevlekkencyclus meten we waarden van meer dan 200, met kortdurende uitschieters naar 300. Het zonnevlekkengetal is een maat voor de activiteit van de zon. Ook nu geldt, hoe hoger de waarde, des te gunstiger voor de HF-propagatie (op hogere banden). De zonneactiviteit kan als volgt ingedeeld worden aan de hand van het zonnevlekkengetal: laag: 0-30, gematigd: 30-60, hoog: 60-90, zeer hoog: 90-120, intensief: 120. De Kp-index is een maat voor de magnetische fluctuaties in de ionosfeer. Lage waarden zijn gunstig voor de HF-propagatie. Vanaf een waarde van 2 beginnen HF-condities te degraderen. Boven de 5 is er sprake van ernstige verstoring en vanaf 7 kunnen zelfs radio-blackouts voorkomen, waarbij HF-communicatie volledig uitvalt. Bij hogere Kp-indexwaarden (vanaf ongeveer 3) neemt de kans op aurora overigens toe. De beste HF-condities op de hogere banden zijn dus te verwachten bij een hoge zonnefluxindex, een hoog zonnevlekkengetal en een lage Kp-index. Over maximaal bruikbare frequentie (MUF) en kritische frequentie De maximaal bruikbare frequentie (MUF) is de frequentie waarbij de verwachting is dat radiosignalen nog zullen reflecteren tegen de ionosfeer. Voor paden korter dan 3000 km zal de MUF lager zijn omdat de opstralingshoek steiler is, waardoor radiosignalen makkelijker door de ionosfeer heen dringen. De frequentie waarbij nog reflectie optreedt terwijl de opstralingshoek 90 graden is (verticaal), heet de kritische frequentie. Tom PC5D stelt het propagatienieuws samen. Bij de samenstelling maakt hij onder andere gebruik van de voor Nederland relevante informatie uit de volgende bronnen: het wekelijkse RSGB Propagation News, DX Info Centre, HF-Referat DARC, Poollicht.be, Make More Miles on VHF, Met Office en NOAA. Propagatienieuws maakt ook deel uit van het radiojournaal van de Zuid-Limburgse zondagochtendronde. De audio-opname van deze ronde is terug te luisteren op a22.veron.nl.
Datum: 17/01/2026
Deze week in 'Kort radioamateurnieuws': Noorse novice gastvergunningen SES tijdens Carnaval van Binche Taiwan traint bevolking in hamradio Jaaroverzicht IARU-IWS over 2025 Basiskennis dipolen door Steve K6OIK Bouvet Island DX-peditie 3Y0K Faraday-effecten uit optisch magnetisch veld Kort radioamateurnieuws 1. Noorse gastvergunningen voor buitenlandse novice-houders Noorwegen heeft ECC/REC/(05)06 voor novice vergunningen niet geimplementeerd (het kent alleen een Full licentie) maar geeft wel gastvergunningen af aan houders van een buitenlandse novice-vergunning. Dit heeft de Noorse telecommunicatieautoriteit Nkom op 7 januari 2026 op verzoek bevestigd. Hierdoor is het ook voor houders van een DO- of DA6-roepnaam mogelijk om tijdens een kort verblijf in Noorwegen radio te gebruiken. Dezelfde gebruiksvoorwaarden gelden als voor volledige vergunningen. Aanvragen moeten per e-mail worden ingediend bij firmapost@nkom.no. De door DK5JI bijgehouden "Actuele DARC-CEPT-landenlijst" is al dienovereenkomstig gecorrigeerd. Aanleiding voor het verzoek aan Nkom was het feit dat Noorwegen de CEPT-novicelicentie niet heeft geimplementeerd, omdat er momenteel slechts een licentieklasse bestaat. Daardoor is het voor houders van een buitenlandse novicelicentie niet toegestaan om in Noorwegen zonder gastlicentie te zenden. Dit meldt Hans Schwarz, DK5JI. Met dank aan Tom PC5D 2. Special Event Stations tijdens het beroemde Carnaval van Binche (Belgie) De radioclub van Binche organiseert vanaf 18 januari tot 17 februari 2026 een special event ter ere van het carnaval van Binche in Belgie. Dit gerenommeerde carnaval, dat wordt gehouden op 15,16 en 17 februari 2026, is inmiddels ook UNESCO cultureel erfgoed. De operators van de radioclub van Binche gebruiken hun roepnamen van de QRA en ON7RY van het clubhuis. Er zal een speciale QSL kaart worden verzonden via het bureau of via eQSL voor een ieder die verbinding maakt. Voor het laatste nieuws over dit speciale evenement raden wij aan de ON7RY website goed in de gaten te houden. Met dank aan Etienne ON4KCN 3. Kan hamradio Taiwan helpen om een internetstoring in oorlogstijd te overleven? In Taiwan is een non-profit civiele beschermingsgroep, Ganghu, begonnen met het trainen van mensen in het communiceren via amateurradio, ook wel hamradio genoemd, voor het geval het internet niet beschikbaar is. Dit komt op een moment dat Peking, dat het democratisch zelfbestuurde Taiwan als zijn eigen grondgebied claimt, wordt beschuldigd van sabotage en beschadiging van de onderzeese internetkabels van Taiwan. Taiwan is momenteel afhankelijk van 15 internationale en 10 binnenlandse communicatiekabels voor meer dan 90 van zijn internetverkeer. Zonder deze kabels zou het eiland van de buitenwereld kunnen worden afgesneden en zou zelfs de interne communicatie waarschijnlijk instorten. Deze internetkabels, die vaak worden omschreven als de "digitale levensaders" van het eiland, worden volgens een rapport van 2025 van het Taiwanese Nationale Veiligheidsbureau gemiddeld zeven tot acht keer per jaar beschadigd. Terwijl de autoriteiten zich inspannen om de kabels te beschermen en back-upsystemen op basis van satellieten te bouwen, wenden sommige burgers zich tot amateurradio als oplossing. Bekijk de video op deze pagina van Deutsche Welle. Ondanks dat het van Deutsche Welle is, is de 4 minuten video gericht op een Engelstalig publiek, dus prima te volgen met een beetje kennis van de Engelse taal. Met dank aan beide Robert PA0BRT en Tom PC5D 4. IARU-IWS geeft overzicht niet-amateur activiteit in onze banden over 2025 In deze uitgave van december 2025 van het maandelijkse bulletin van het IARU Intruder Watch System (IARU IWS), waarin niet-amateur uitzendingen op de HF-banden voor amateurradio worden behandeld, worden geen significante veranderingen waargenomen met betrekking tot het niveau of de aard van niet-amateur activiteiten in vergelijking met voorgaande maanden. We presenteren daarom een algemene beoordeling van de niet-amateur transmissieactiviteit die gedurende het hele jaar 2025 is geregistreerd. In navolging van de trend die de afgelopen tien jaar is waargenomen, en die sinds 2022 bijzonder is geintensiveerd, bestond het overgrote deel van de niet-amateur transmissies die binnen de amateurradio HF-banden werden ontvangen uit radartransmissies. En daarbij kunnen twee hoofdgroepen worden onderscheiden: Over The Horizon radars (OTHR) Radars voor wetenschappelijk onderzoek, evenals radars die worden gebruikt voor militaire communicatie. Radarzendingen die in 2025 werden ontvangen, waren goed voor ongeveer 65 van alle niet-amateurverkeer dat in dat jaar in de IARU IWS-database werd geregistreerd, wat neerkomt op meer dan 10.000 zendingen. Deze transmissies zijn niet alleen verantwoordelijk voor het hoogste aantal inbreuken. Maar ook voor de langste duur, de breedste bezette bandbreedte en het hoogste zendvermogen. Om al deze redenen worden radartransmissies benadrukt als het type emissies dat in het jaar 2025 de grootste schade heeft toegebracht aan onze amateurradiobanden. Dus lees nu ook de gehele IARU-IWS nieuwsbrief over afgelopen december door. En kijk naar de bijbehorende Youtube video's ter verduidelijking van de indringers. Met dank aan Ruud PG1R, VERON Coordinator IARU-IWS 5. RSGB Tonight@8-webinar over de basiskennis over dipolen door Steve Stearns, K6OIK Het eerste RSGB Tonight@8-webinar van 2026 was een boeiende presentatie voor alle radioamateurs, ongeacht hoe lang je al een vergunning hebt. Afgelopen maandag 12 januari heeft Steve Stearns (K6OIK) de basiskenmerken van dipolen voor zenden en ontvangen toegelicht. Een goed begrip van de eigenschappen en kenmerken van dipolen is essentieel om veel andere antennes te begrijpen, waaronder complementaire antennes zoals slots. Mocht je dit webinar even over het hoofd gezien hebben, dan is dat geen probleem. Op het RSGB YouTube-kanaal is deze twee-en-een-half uur durende presentatie integraal terug te kijken. Dus ga er maar eens goed voor zitten. Met dank aan Tom PC5D 6. De 3Y0K DX-peditie naar Bouvet Island is in februari 2026 Even wat kernpunten van de 3YOK DXpeditie naar Bouvet Island, aanstaande februari 2026: ClubLog 10 meest gewilde DXCC-entiteit Afhankelijkheid van Noorwegen in de Zuid-Atlantische Oceaan Vulkanische oorsprong, 49 km2,93 bedekt met gletsjers Het meest afgelegen onbewoonde eiland op aarde De geschiedenis van Bouvet Island is via deze link na te lezen. Alles verloopt vooralsnog precies volgens plan en ligt volledig op schema. Het team is zich aan het voorbereiden voor vertrek uit Kaapstad op 1 februari 2026. Hou ze in de gaten via hun website. Met dank aan Tom PC5D 7. Faraday-effecten die voortkomen uit het optische magnetische veld Het Faraday-effect (FE) wordt gewoonlijk toegeschreven aan de elektrische component van optische straling. Onlangs werd verslag gedaan van een omgekeerd FE (IFE) dat voortkomt uit de Zeeman-energie die ontstaat door het optische magnetische veld. Men laat zien dat de magnetische component van licht aanvullende kenmerken reproduceert die experimenteel zijn waargenomen in het IFE. Bijgevolg toont men aan dat de magnetische component van licht ook bijdraagt aan het reciproke, directe FE. Bij het berekenen van de Verdet-constante voor het goed bestudeerde terbium-gallium-granaat, vinden we dat deze verantwoordelijk is voor ongeveer 17 van de gemeten waarde bij 800 mm. De Verdet-constanten die zijn afgeleid voor het FE en IFE blijken verschillend te zijn, wat consistent is met de afbraak van de wederkerigheid tussen de twee effecten in de niet-evenwichtige ultrasnelle tijdschalen, zoals eerder gerapporteerd. De bevindingen benadrukken de rol van het optische magnetische veld in de interactie tussen licht en spins, naast de primaire effecten die voortkomen uit het elektrische veld. Intrigeert het bovenstaande je? Lees dan de korte introductie bij onze vrienden van Hackaday. En smaakt dat naar nog meer? Lees dan verder in Nature. Met dank aan Tom PC5D ______ Heb je tips voor 'Kort radioamateurnieuws'? Bijvoorbeeld omdat je een evenement wilt aankondigen? Wij horen dat dan graag zo snel mogelijk van je! Stuur je berichtje naar webredactie@veron.nl. Natuurlijk ontvangen wij op dit adres ook graag (concept)artikelen voor de VERON-website en/of Electron.
Datum: 16/01/2026
Richard Dean Straw ("Dean"), N6BV, SK / 1946 - 2025. De internationale amateurradiogemeenschap heeft afscheid moeten nemen van een van haar grote vernieuwers, namelijk Richard Dean Straw N6BV wereldwijd bekend als de "antenne-expert" van de ARRL. Richard overleed op 9 juli 2025. Maar het nieuws werd nu pas bekend gemaakt op de site van de ARRL. Met zijn heengaan verliest de radiohobby niet alleen een uitmuntend technicus, maar ook een gedreven mentor en visionair. Velen onder ons kennen hem als de gerenommeerde auteur van het bekende naslagwerk 'The ARRL Antenna Book'. Geboren in 1946 in Honolulu Dean Straw werd in 1946 geboren in Honolulu, Hawai en ontwikkelde al vroeg een passie voor radiotechniek. Na zijn studie elektrotechniek aan Yale University werkte hij in diverse functies binnen de radio-ontwerpwereld. In 1993 trad hij in dienst bij het ARRL-hoofdkantoor, waar hij gedurende 15 jaar een bepalende rol speelde binnen de technische publicaties. Hij was een invloedrijk radioamateur, een beroemd redacteur, softwareontwikkelaar en contestoperator. Richard Dean Straw drukte een blijvende stempel op 'The ARRL Antenna Book', ontwikkelde baanbrekende antenne- en propagatiesoftware zoals HFTA en inspireerde vele generaties radioamateurs met zijn kennis, creativiteit en collegialiteit. Zijn nalatenschap leeft voort in publicaties en in software over de hele wereld. Het volledige Silent Key bericht van de ARRL lees je hier. Met bijdragen van Mark Derks KC1RVQ, ARRL Headquarters Staff, Dave Leeson W6NL, zijn zoon Geoff alsook van Jim Breakall WA3FET. Lees via deze link de 19de editie van 'The ARRL Antenna Book' er nog eens op na. Richard Dean Straw N6BV - antennepionier en inspirator Silent Key Enkele van de antenbne's van Dean Straw, N6BV (SK) tijdens de 4M7X DX-peditie. Zijn naam is onlosmakelijk verbonden met 'The ARRL Antenna Book' waarvan hij maar liefst vijf edities redigeerde. Meer dan wie ook. Onder zijn leiding groeide het boek uit van een praktisch naslagwerk tot een modern en diepgaand standaardwerk dat wereldwijd wordt geraadpleegd. Daarnaast was hij verantwoordelijk voor meerdere delen van het ARRL Antenna Compendium. En hij werkte mee aan diverse edities van het al even bekende naslagwerk 'The ARRL Handbook'. Ook op softwaregebied liet Straw een indrukwekkende erfenis na. Programma's als Yagi for Windows, Transmission Lines for Windows (TLW) en vooral High Frequency Terrain Analysis (HFTA) veranderden wereldwijd de manier waarop radioamateurs hun antennesystemen ontwierpen. Door terreingegevens en antennepatronen te combineren, kregen radioamateurs voor het eerst een realistisch beeld van de werkelijke stralingsrichting van hun signalen. Een bevlogen contestopeator Naast zijn technische werk was Dean een bevlogen contestoperator. Hij nam deel aan internationale wedstrijden zoals de WRTC 2006 in Brazilie. En hij speelde een sleutelrol bij topstations als N6RO, waar zijn antenneontwerpen zorgden voor de kenmerkende "punch" van het station. Zijn kennis en vaardigheden werden door velen geroemd. Niet alleen om hun niveau, maar ook om zijn bereidheid deze kennis te delen. Reinaldo, YV5AM (SK), Dean Straw, N6BV (SK), en Tom N6BT, tijdens 4M7X in 1999. Zijn collega's en vrienden herinneren hem als een uitzonderlijk intelligente, warme en bescheiden man. Zijn leven werd gekenmerkt door een zeldzame combinatie van vakmanschap en passie. Zoals hij zelf bij zijn pensionering zei: "Hoeveel mensen kunnen echt zeggen dat hun beroep ook hun geliefde hobby is geweest? " Richard Dean Straw N6BV laat een blijvende indruk na in de wereld van de amateurradio. Zijn werk, ideeen en inspiratie zullen nog jarenlang doorklinken in antennes, software en signalen over de hele wereld. Bron: http://arrl.org/news/richard-dean-straw-n6bv-arrl-antenna-expert-silent-key Met dank aan Ronny Plovie ON6CQ
Datum: 15/01/2026
Op 10 januari 1946, exact tachtig jaar geleden, schreven wetenschappers radiogeschiedenis. Op Camp Evans in de Verenigde Staten richtte een kleine groep onderzoekers, na maanden van voorbereiding, een aangepaste SCR-271-radarantenne in een uiterst ongebruikelijke richting: naar de maan. Vervolgens zonden zij een reeks korte radiopulsen uit, in de hoop op iets wat tot dan toe slechts theorie was, namelijk een geheel nieuwe discipline binnen de amateurradio: EME - Earth-Moon-Earth. De start van Moonbouncing Het was op 10 januari 1946 dat moonbouncing begon, het zenden van radiosignalen naar de maan en de weerkaatste signalen vervolgens weer ontvangen. Het was de Amerikaanse marine die dat moonbouncing deed in het kader van Project Diana. De radarantenne van Project Diana. Credit: NASA. Vanaf een laboratorium op het militaire Camp Evans in Wall Township, New Jersey (VS) zonden John H. DeWitt en E. King Stodola die dag met een gemodificeerde SCR-271 radar set uit de tweede wereldoorlog een signaal van 3 kilowatt bij een frequentie van 111,5 MHz in pulsen van 1/4e seconde naar de maan. Precies 2,6 seconden later verscheen op een speciaal ontworpen ontvanger een zwak, instabiel signaal: een echo, weerkaatst door het maanoppervlak. Dit was de tijd die het signaal nodig had om de 768.000 km lange reis (heen en weer naar de maan en terug) af te leggen. Met dit experiment werd ook de basis gelegd voor de radar-sterrenkunde, waarbij radiosignalen naar een hemellichaam worden gezonden om na terugkaatsing weer te worden ontvangen. Dat gebeurt vandaag de dag nog steeds, zoals bij planetoiden die dicht bij de aarde komen, zodat meer over hun omvang en vorm bekend wordt. Het Project Diana had bewezen dat radiogolven de aardse ionosfeer in beide richtingen kunnen passeren. Daarmee werd niet alleen de basis gelegd voor radarastronomie en radioastronomie, maar ook voor een geheel nieuwe discipline binnen de amateurradio: EME - Earth-Moon-Earth. Parallel onderzoek in Europa Een weinig bekende, maar opmerkelijke kant van dit verhaal is dat minder dan een maand later, namelijk op 6 februari 1946, ook een Hongaars onderzoeksteam, onder leiding van Zoltan Bay, erin slaagde radiosignalen via de maan te reflecteren. Hun experimenten waren volledig onafhankelijk van het Amerikaanse Project Diana. En deze maakten deel uit van een eigen radarontwikkelingsprogramma dat al in 1944 was gestart. De Hongaarse wetenschappers werden echter zwaar gehinderd door de gebeurtenissen van de Tweede Wereldoorlog. In 1945 'bevrijdde' het Sovjetleger niet alleen het land, maar ook -- onbedoeld -- de onderzoekers van hun 3-meter parabolische antenne en technische apparatuur. Alle apparatuur moest na de oorlog opnieuw worden ontworpen en opgebouwd. En dat vertraagde hun doorbraak vermoedelijk met een jaar. Nog vroeger? Een vergeten Duits experiment De discussie over wie nu echt de eerste was met EME krijgt nog een extra dimensie door een opmerkelijk Duits voorval. In de herfst van 1943 bouwde Telefunken op het eiland Rugen een gigantische 120 kW 'Wurzmann'-radar. Het ding had een antenneoppervlak van niet minder dan 45 m2. Tijdens testmetingen in januari 1944 merkte radaroperator Willi Thiel vreemde secundaire pulsen op. Ze kwamen telkens met een interval van ongeveer 2,6 seconden. Het verschijnsel herhaalde zich totdat de opkomende maan uit de bundel van de antenne verdween. De Telefunken-ingenieur Wilhelm Stepp herhaalde het experiment bewust in de daaropvolgende dagen. En hij bevestigde dat de pulsen afkomstig waren van een extreem ver verwijderd doel. Omdat de radar een strikt militair doel had, was er geen ruimte voor wetenschappelijk onderzoek. Het systeem werd onmiddellijk voor de oorlog in dienst genomen maar echter op 21 maart 1946 door het Sovjetleger opgeblazen. Het raadsel van de ongewenste maanreflecties verdween in de vergetelheid, tot Wilhelm Stepp er in 1974 opnieuw over schreef in het tijdschrift Der Seewart. Van militaire radar tot amateurradio Wat begon als militair onderzoek, groeide uit tot een wetenschappelijke doorbraak. En uiteindelijk ook tot een van de meest uitdagende takken van onze radiohobby. Voor radioamateurs wereldwijd is EME vandaag nog steeds het summum van technisch kunnen, precisie en doorzettingsvermogen. Tachtig jaar na die eerste maan-echo blijft het fascinerend om te beseffen dat een zwak, wiebelig signaal de deur opende naar een geheel nieuw radiotijdperk. Moonbouncing wordt vandaag de dag vol enthousiasme beoefend door tal van radioamateurs wereldwijd. Lees ook: https://www.projectdiana-eme.com/the-moonbounce-zeitgeist.html Met dank aan Ronny Plovie ON6CQ
Datum: 14/01/2026
De RSGB heeft onlangs op haar website een waarschuwing geplaatst in verband met het FT8 gebruik in de 60 meter band (5 MHz). Zie hiervoor dit RSGB artikel. Het is toch wel belangrijk om even aandacht te besteden aan deze mededeling bestemd voor de Britse radioamateurs. De RSGB herinnert alle Britse radioamateurs eraan dat ze alleen binnen de in het Verenigd Koninkrijk toegewezen frequentiebanden in elke mode mogen werken. Steeds vaker FT8 gebruik buiten de band De Britse toezichthouder Ofcom heeft namelijk geconstateerd dat radioamateurs steeds vaker FT8 gebruiken buiten de Britse 60 meter band toewijzing. Ofcom houdt het gebruik van de amateurfrequenties actief in de gaten. En zij zullen een bericht sturen als ze constateren dat de roepnaam van een bepaalde radioamateur buiten deze frequentieband wordt gebruikt. De RSGB wenst hierbij te benadrukken dat radioamateurs ervoor moeten zorgen dat de configuratie van de gebruikte FT8-software, de uitzendingen beperkt tot frequenties en bandbreedtes die volledig binnen de Britse toewijzing vallen. Bijvoorbeeld, bij gebruik van WSJT-X voor digitale modes op 5357 kHz is het absoluut noodzakelijk dat het verzonden signaal nooit boven de 5358 kHz komt. Het gebruik van "Hold TX Freq" kan hierbij helpen. De Britse amateurvereniging zegt hierbij zich hard in te zetten om het frequentiespectrum te beschermen voor alle radioamateurs. Maar dat werk wordt moeilijker wanneer een aantal radioamateurs blijven afwijken van de toegewezen frequentiebanden. Het Ofcom-document OFW611 Amateur Radio Licence Terms and Conditions (PDF) bevat een uitleg van alle frequenties die beschikbaar zijn voor radioamateurs in het Verenigd Koninkrijk. Ofcom (Office of Communications) is de onafhankelijke Britse toezichthouder voor communicatiediensten. Deze dienstreguleert de sectoren televisie, radio, vaste en mobiele telefonie, internet (breedband), post en het radiospectrum. Dit om concurrentie te bevorderen en consumenten te beschermen tegen schadelijke content. Ze zorgt ervoor dat diensten zoals breedband en telefoon goed werken en dat programma's voldoen aan de opgelegde normen. Ofcom heeft ook bevoegdheden om online diensten te reguleren. Met dank aan Ronny Plovie ON6CQ Lees ook hieromtrent: https://rsgb.org/main/operating/band-plans/vhf-uhf/50mhz-band/ https://rsgb.org/main/operating/band-plans/hf/5mhz/
Datum: 13/01/2026
SEM25. In dit artikel wordt allereerst het ontstaan beschreven van de FM zend/ontvanger in het frequentiegebied 26 - 70 MHz. Vervolgens wordt kort ingegaan op de Nederlandse zend/ontvangers. En wat uitgebreider de Duitse SEM35, SEM25 en EM25. Heden ten dage zijn er meerdere gebruikers in dit frequentiegebied. De 6m en 10m voor de zendamateur, de 11m band voor vergunningsvrije communicatie met gelimiteerd vermogen. Defensie heeft ook nog steeds een aantal frequenties in dit bereik toegewezen. De 6m band is niet alleen in gebruik door de zendamateur. Camerabeelden van de perrons van de metro in Rotterdam werden in de tijd dat ik gebruik maakte van de metro (ongeveer 35 jaar geleden) ook via 6m uitgezonden. Ik weet niet of dit nog steeds zo is. Defensie is ook nog primaire gebruiker van de 6m. De communicatie in het leger was in het begin van de tweede wereldoorlog in AM en in CW; dit waren bewezen modulatiesoorten en dat wilde men niet veranderen. De BC1000 SCR300 Galvin Manufacturing Corporation (de naam is in 1947 veranderd in Motorola) kreeg van het Amerikaanse leger in 1940 een pakket van eisen om een nieuwe draagbare zend/ontvanger te ontwikkelen. Dit werd de BC1000 SCR300 (frequentiebereik 40-48 MHz). Het was de eerste draagbare FM zend/ontvanger voor het leger. In het ontwerpteam zaten o. a. Daniel E. Noble, een pionier op het gebied van FM modulatie en Henryk Magnuski, RF ontwerper. De eerste twee prototypes van de de BC1000 / SCR300 werkte boven verwachting. En men kreeg een contract om de BC1000 te produceren. Galvin Manufacturing Corporation is opgericht 1928 en begon met radio's te ontwikkelen voor de politie. Ze hadden daardoor al ervaring met FM. Ze ontwikkelde de eerste walkietalkie voor het leger. Dit was de bc-611 scr-536. Deze was AM gemoduleerd 3,5 - 6 kHz met losse kristallen. De SCR508 (BC604 zender en 2x BC603 ontvanger 20 - 27,9 MHz FM en CW) en de SCR608 (BC604 zender en BC603 ontvanger 20 - 27,9 MHz FM) werden tegelijk met de BC1000 ontwikkeld voor gebruik in voertuigen door Bell Laboratories. De voordelen van FM Voordelen van FM is dat bediening van de zend/ontvangers eenvoudig kan zijn, antennes hoeven niet meer afgeregeld worden bij het wijzigen van de frequentie. FM is ook minder gevoelig voor storing. Gebruikers hoefden ook geen elektronica achtergrond te hebben voor bedieningen en oplossen van problemen. De zend/ontvangers waren modulair opgebouwd zodat reparatie in het veld ook eenvoudig was. Het gebruik van de BC1000 was een groot succes. De BC1000 werd o. a. ook in Normandie gebruikt. De goede communicatie heeft er mede voor gezorgd dat de oorlogshandelingen aan de Amerikaanse en Britse kant goed verliepen. Op 14 februari 1943 tijdens de slag in de Kasserine pass Tunesie vonden de Duitsers een scr508 inclusief documentatie in een kapot geschoten Sherman tank. De Duitse radio ontwikkelaars waren in eerste van mening dat de Amerikaans zend/ontvangers geproduceerd aan de lopende band nooit goed konden zijn. Na onderzoek in het lab van Telefunken moesten ze deze mening bijstellen. De SCR508 was zeer goed ontworpen. Duitse producenten konden nooit z'n goede radio produceren met de kennis die die Duitsers hadden voor het onderzoek. De Duitse zend/ontvangers waren ook goed maar waren erg groot en lastig seriematig te produceren. Ook maakte men uitsluitend gebruik van AM en CW. De Duitsers waren van mening dat ze ook zo'n zend/ontvanger moesten ontwikkelen. Aan het einde van de tweede oorlog had men een aantal zend/ontvangers met FM maar deze waren erg groot en dit waren nog prototypes. Men is nooit overgegaan tot productie. Na de tweede wereldoorlog was er een embargo op de productie van producten voor militaire doeleinden. De Britse Wireless sets De Britten bekend van de Wireless set 18 en Wireless set 19 (ontwikkeld en geproduceerd door Pye) erkende dat de BC1000 een superieure zend/ontvanger was. En ze ontwikkelden na de oorlog de Wireless set 31 welke min of meer gelijk was aan de BC1000. Deze BC1000 werd na de de tweede wereld oorlog ook nog gebruikt. In de jaren 50 werd de BC1000 o. a. vervangen door de RT66 (20-27,9 MHz pantser voertuigen), RT67 (27-38,9 MHz artillerie) en de RT68 (38-54,9 MHz infanterie) bedoelt voor basisgebruik en voertuig gebruik. Uitgangsvermogen is maximaal 16 Watt met een frequentiezwaai van 100 kHz. Voor draagbaar gebruik was er de RT70 (47 - 58,4 MHz). Wat later ontwikkelde de Amerikanen nieuwere draagbare zend/ontvangers. De PRC6 (47-54,9 MHz), de PRC-8 (20-27,9 MHz), de PRC9 (27 - 38,9 MHz en de PRC10 (38 - 54,9 MHz). Deze zend/ontvangers werden door elk NATO land wel gebruikt maar hadden wel een nadeel voor de hele band 27-70 MHz had men verschillende zend/ontvangers nodig. In de jaren 60 waren de Amerikaanse zend/ontvangers verouderd en deze moesten vervangen worden. De SEM25 De Nederlandse koninklijke landmacht gaf Philips de opdracht om een zend/ontvanger te ontwikkelen voor de frequenties vanaf 20 - 69,9 MHz. Deze waren zowel draagbaar met lager vermogen als ook met hoger vermogen door toevoegen van een extra eindtrap (AM3600). De RT3600 is later opgevolgd door de RT4600. Beide de RT3600 en RT4600 zijn niet uitsluitend gebruikt in Nederland maar ook in een aantal ander landen SEM35 gemonteerd op voertuigmontageplaat met handset H-33. In Duitsland werd in de jaren 60 de SEM35 (portable gebruik), de SEM25 (basis en voertuig gebruik) en de ontvanger EM25 ontwikkeld. Deze werden ontwikkeld en geproduceerd door SEL (Standaard Elektrik Lorenz). Ze werden naast Duitsland ook gebruikt in Italie en Frankrijk. En op kleine schaal ook in Nederland. SEL (standaard elektrik Lorenz) was niet de enige producent zo werden de SEM35, SEM25 en EM25 ook geproduceerd door Siemens, in Frankrijk (TRT), S. T. C. en ook in Nederland (Philips). De SEM35, SEM25 en EM25 zijn opgebouwd met verwisselbare modules. Veel van deze modules zijn geproduceerd door Philips SEM is een afkorting voor SendEMpfanger, verstaald in het Nederlands ZendONtvanger. De Duitse SEM serie maakte nog steeds gebruik van de handset H-33PT en luidspreker LS-166/U met de NATO stekker U77/u zoals ook in gebruik was bij de Amerikaanse zend/ontvangers. Crypto vervorming en frequentiehopping Eind jaren 80 begin jaren 90 zijn deze zend/ontvangers vervangen door nieuwer zend/ontvangers met crypto vervorming en frequentiehopping. En de verouderde zend/ontvangers zijn via de legerdump bij de zendamateurs terecht gekomen. Deze zend/ontvangers zijn voor ons zendamateurs te gebruiken in de 6m en 10m band. Bladantenne. Ongeveer 20 jaar geleden kocht ik de SEM35 in nette staat eigenlijk in nieuwstaat compleet met batterijhouder en hoorn. Later kocht ik een antenne tuner nieuw in de verpakking. Na onderzoek bleek dat deze alleen kon functioneren met de SEM35 in combinatie met de voertuigmontageplaat. Dus deze heb ik daarna gekocht met alle kabels. Kort geleden heb ik de bij de SEM35 behorende antennes gekocht de korte blad antenne voor kort bereik. En de lange antenne (AB-129 + AT-271) voor groter bereik. Lange antenne AB-129 en AT271. EM25. Vrij recent heb ik de SEM25 (Philips) zend/ontvanger en de EM25 ontvanger gekocht. Compleet met toebehoren, zoals de afstandsbediening, diverse kabels, luidsprekers LS-166/u, hoorns H-33, koptelefoon met keelmicrofoon H-267, doosje reserve onderdelen en 24V spanningsverdeler. De SEM35 De SEM35 is een zend/ontvanger voor portable gebruik. Deze SEM35 kon gedragen worden op de rug met een speciale rugzak. Het gewicht zonder batterijen is 8 kg. Het vermogen is instelbaar tussen 1 W en 150 mW. Het frequentiebereik loopt van 26 MHz tot 69,95 MHz in stapjes van 50 kHz. De SEM35 is volledig uitgevoerd met transistoren. Koptelefoon H-267. Deze zend/ontvanger kan met een externe voeding gebruikt worden op 21V - 29V of op batterijen 18V 12 standaard mono cellen. De zend/ontvanger werkt vanaf 12V maar dan is er niet het volledige zendvermogen. De onderkant is afneembaar en bevat de batterijhouder en de schakelende voeding. De schakelende voeding levert o. a. 6,3V, 16V -17V en -30V. iedere SEM35 was bij aflevering waterdicht. Er is geen zekerheid dat na 60 jaar alle rubber afdichtingen nog in orde zijn. De SEM35 heeft een 50 ohm BNC aansluiting en een antennevoet voor de twee spriet antennes. Luidspreker LS-166. Deze antennevoet is voorzien van een schakelaar zodat automatisch de zender/ontvanger wordt aangepast aan de lengte van de antenne. Ook voertuig mobiel Voor gebruik in een voertuig is er de voertuigmontageplaat. De SEM35 wordt verbonden met de montageplaat via kabel 22-22 (repeater, intercom en tuner), kabel 45-21 (audio en PTT), antennekabel 24 en voedingskabel 20-20. Deze voertuigmontageplaat heeft gelijke aansluitingen als de SEM25 en is ook even groot als de SEM25. Aan de linker zijkant de connector 51 deze is voor de intercom en repeater, connector 10 is de aansluiting voor de tuner, 14 antennekabel en connector 2 voeding. Aan de voorkant twee stuks connector 45 voor headset, hoorn of luidspreker en connector 18 aardvrije 600 ohm audio aansluiting. En aan de rechterzijde de aansluiting 52 voor repeater en intercom gebruik. Er zijn diverse modificaties voor de SEM35 waaronder vrij instelbare frequentie. Ik heb de SEM35 niet gemodificeerd. Ik houd hem liever origineel. De SEM35 is opgebouwd met uitneembare modules waarvan een aantal weer terug te vinden zijn in de SEM25 en ontvanger EM25. Dit betreft de moduul "Frequ-Aufb. ", "NF-Teil" en "ZF-Teil" of in het Nederlands PLL, LF-deel en middenfrequent. Verdeeldoos. De SEM35 heeft twee frequentie bereiken 26 - 46,95 MHz en 47 - 69,95 MHz. Het aardige is dat als de zend/ontvanger staat ingesteld op de 10m band deze met het omschakelen van de lage naar de hoge band direct op de 6m band staat. Men zou haast denken dat er meerdere radiozendamateurs hebben meegewerkt aan de ontwikkeling van de SEM35 en dit met opzet hebben gedaan. Mijn persoonlijke ervaringen Mijn ervaring is dat de ontvanger best gevoelig is zeker in combinatie met de lange antenne. Alleen het vermogen is erg laag. Zodat je niet altijd een verbinding kan maken met degene die hoorbaar is. De SEM35 is degelijk gebouwd en heeft eigenlijk geen problemen. Beide de SEM25 en EM25 zijn bedoelt voor gebruik in een voertuig of op de basis. De SEM25 en EM25 hebben veel overeenkomsten met de SEM35 enkele modules zijn identiek. De ontvanger heeft twee gescheiden voorversterkers voor het hoge en lage deel van het frequentiebereik. Deze afstemming is PLL gestuurd. De eerste middenfrequentie zit op 11,5 MHz. Na een middenfrequent versterker wordt deze naar 470 kHz gemengd en daarna gedemoduleerd. De SEM25 en EM25 kunnen alleen gebruikt worden in combinatie met de voertuigmontageplaat. Deze voertuigplaat dient niet alleen als break-out box maar heeft ook geschakelde voedingen voor het zenddeel en het ontvangstdeel en diverse relais. Net als de SEM35 is het frequentiebereik 26 MHz - 69,95 MHz in stapjes van 50 kHz. De SEM25 en EM25 hebben 10 voorkeuzefrequenties. De voedingsspanning is 24V en het maximaal opgenomen vermogen is 80W bij hoog vermogen. De SEM25 is volledig uitgevoerd met transistoren met uitzondering van de eindtrap. Deze eindtrap bestaat uit miniatuurbuis 6111, miniatuurbuis 5639 en eindbuis QQE03/12. Het RF uitgangsvermogen is instelbaar tussen 1W en 12Watt. De buizen-eindtrap is 30 seconden na inschakelen voedingsspanning gebruiksklaar. De aanpassing tussen 50 ohm antenne en de buizen-eindtrap is bij de productie per frequentie ingesteld en wordt met een elektromotor bij het veranderen van de frequentie bijgesteld. Afneembaar bedieningspaneel Het bedieningspaneel is afneembaar en is met kabel 16 verbonden met de SEM25. Dit afneembare bedieningspaneel kan maximaal 10m verderop geplaatst worden. Het bedieningspaneel is voorzien van twee audio connectoren 42 voor microfoon, headset of luidspreker. Naast de brede connector (die SEM25 en voertuigplaat met elkaar verbindt. ) zit er een NATO audio connector 73 deze is bedoelt voor onder andere de verbinding met de afstandsbediening. Op de voertuig plaat zitten dezelfde aansluitingen als bij de SEM35. De SEM25 is van oorsprong ook waterdicht. De ontvanger EM25 heeft dezelfde onderdelen als de SEM25 die voor ontvangst nodig zijn. Ook het bediendeel is identiek. De ontvanger is een stuk smaller als de SEM25. Omdat het zendgedeelte ontbreekt De montageplaat heeft alleen aansluiting 51, voeding, tuner 10 en antenne 15. Instellen voorkeuze zenders Voorkeuzezender afstellen. Onder het klepje zitten vier pennen. De eerste pen is voor selectie laag rood (26 - 46 MHz) of hoog blauw (47-69 MHz), pen twee is de frequentie (26 - 69 MHz) en pen drie is voor de decimalen achter de komma (00 - 95). Pen 4 is voor selectie laag (00 - 45) of hoog (45 - 95) De voorkeuzezender op de foto is ingesteld op 29,5 MHz Repeater gebruik Kabel 51/52. Er kunnen meerdere SEM35, SEM25 en EM25 met elkaar gekoppeld worden via de kabel 51-52 of kabel 51-51. Ook kan er gecombineerd worden met een intercom. Ik beperk me tot het koppelen van de SEM25, SEM35 en de ontvanger EM25 voor repeater stand. Met twee zendontvangers SEM25 of SEM35 is het mogelijk om een repeater te maken. Standaard heeft de EM25 deze functie niet. Op 51 zijn alleen de signalen audio uit (ontvanger), 24V, "ontvanger aan" aanwezig. Het is echter mogelijk om de EM25 geschikt te maken voor repeater bedrijf. Door toevoegen van een aantal relais. Uiteraard werkt de repeater maar een kant op. Het signaal "relais" staat op pin "U" van connector 16. In de stand "relais" wordt pin "U" kortgesloten naar massa. Pin 22 op de bandkabel wordt 24V als de squelch open gaat. Pin T op connector 51 moet worden verbonden met 24V om de zender te activeren. Schema modificatie relais gebruik EM25. Het audiosignaal wordt symmetrisch overgedragen (600 ohm) op pin W en X. De squelch knop Beide de SEM25 en de EM25 hebben een knop Rauschsp. (squelch) op het bedienpaneel. De laatste stand is de relais functie. Of te wel repeater functionaliteit. De SEM35 heeft deze functie alleen in combinatie met de voertuigplaat. En de knop voor het activeren van de repeater zit naast de antenne connector. Deze repeater werkt uitstekend. Ik heb deze getest als cross band repeater in de 6m en 10m band. Helaas is de ruimte in het het bandplan in de 10m en 6m te klein om dit uitsluitend op 1 band te doen. De repeater werkt bij twee zendontvangers twee kanten op. Bij een combinatie van zendontvanger en ontvanger (na eerder beschreven modificatie) een kant op. Afstandsbediening Afstandsbediening in canvas tas. De afstandsbediening kan 3 km ver geplaatst worden met standaard WD1/TT/ veldtelefoondraad. Het "control" gedeelte en de "remote" hebben beide 4 1,5V d-cellen nodig. Op de achterkant van het "control" gedeelte zit een klep waar de kabels inzitten voor verbinding naar de SEM25 of EM25. Op de afstandsbediening kunnen twee sem25 of EM25 worden aangesloten of een combinatie daarvan. De unit heeft drie modi. Radio-operator bedient ter plekke de zend/ontvanger. Telefoon stand. Bediening op afstand. De "control" unit en "remote" unit kunnen beide elkaar oproepen door het genereren van 1500 kHz toon. Op de afstandsbediening wordt de hoorn of koptelefoon aangesloten. Verwijder wel de batterijen als de afstandsbediening niet wordt gebruikt. De "control" unit kan met een houder bovenop de ontvanger of zend/ontvanger worden vast gemaakt. Enige probleem wat men tegenkomt bij de afstandsbediening is eigenlijk vervuilde batterijcontacten. Ik heb nu wat mij betreft alles compleet rondom de SEM35, SEM25 en EM25. En ik heb in ieder geval de afgelopen jaren dat ik dit in bezit heb er veel mee geexperimenteerd. Ik het dit materiaal twee keer naar evenementen meegenomen voor demonstraties. Het levert in ieder geval leuke verhalen op met bezoekers van evenementen. Met dank aan J. van Schaik PA1JVS E-mail: pa1jvs@veron.nl Website: https://www.jvanschaikconsultancy.nl/ Virtueel Radio en TV museum Lekkerkerk: https://www.jvanschaikconsultancy.nl/radiomuseum/ Reservedelen EM25 en SEM25.
Datum: 12/01/2026
In het nieuwe jaar 2026 heeft de ARRL (National Association for Amateur Radio(R)) een bijzonder initiatief aangekondigd: het wordt officieel het Jaar van de Club. Vanaf 1 januari 2026 staat een volledige jaargang in het teken van radioclubs, hun vrijwilligers en hun onmisbare rol binnen de amateurradio. Met deze viering wil ARRL benadrukken waar de kracht van onze radiohobby werkelijk ligt: bij de clubs. Radioclubs vormen al decennialang het fundament van de amateurradio. Voor velen is een club de eerste kennismaking met de hobby. Het is een plaats om te leren, te experimenteren, te zenden en deel uit te maken van een gemeenschap. Clubs zijn broedplaatsen voor mentorschap, technische kennis, maatschappelijke dienstverlening en - niet in het minst - levenslange vriendschappen. Wanneer clubs bloeien, bloeit ook de amateurradio. Een jaar vol initiatieven en erkenning Gedurende heel 2026 nodigt ARRL alle aangesloten clubs uit om deel te nemen aan speciale programma's, evenementen en erkenningsinitiatieven. Deze zijn bedoeld om clubactiviteiten in de kijker te zetten, nieuwe ideeen te stimuleren en clubgroei actief te ondersteunen. Daarbij is er ook bijzondere aandacht voor clubs die bijdragen aan de groei van het ARRL-ledenbestand of die belangrijke mijlpalen bereiken, zoals 100 jaar ARRL-aansluiting. Wedstrijden voor clubs: creativiteit en communicatie centraal Om het Jaar van de Club krachtig te starten, lanceert ARRL meteen twee wedstrijden die tonen hoe clubs communiceren met hun leden en met de buitenwereld: ARRL Club Newsletter Contest Nieuwsbrieven vormen vaak het kloppend hart van een radioclub. Ze informeren, verbinden en motiveren leden. Deze wedstrijd beloont clubs die hier op een sterke en creatieve manier werk van maken. ARRL Club Website Contest Clubwebsites worden steeds belangrijker als visitekaartje naar de buitenwereld. Ze ondersteunen leden, verhogen de zichtbaarheid en helpen nieuwe radioamateurs hun weg naar een club te vinden. De uiterste inzenddatum voor beide wedstrijden is 30 januari 2026 om 16:00 uur Eastern Time. De winnaars worden in mei 2026 bekendgemaakt, officieel gehuldigd tijdens de ARRL National Convention op het Huntsville Hamfest in augustus, en vermeld in QST. Een nieuw digitaal thuis voor radioclubs Ter voorbereiding van dit thematisch jaar heeft ARRL ook een volledig vernieuwde clubwebsite gelanceerd. Dit platform biedt een centraal en gebruiksvriendelijk overzicht van clubvoordelen, hulpmiddelen, locaties en ARRL-aansluiting, zowel voor bestaande clubs als voor radioamateurs die zich bij een club willen aansluiten. Een opvallende nieuwigheid is de Club Map-zoektool, waarmee geinteresseerden eenvoudig radioclubs kunnen vinden op basis van postcode. De tool combineert een interactieve kaart met een overzichtelijke lijst van clubs in de omgeving. Daarnaast werd het proces om een nieuwe ARRL-aangesloten club te worden sterk vereenvoudigd via een nieuwe online applicatie. Ook bestaande clubs kunnen gebruikmaken van een ledenverificatietool om het ARRL-lidmaatschap binnen hun club actief te stimuleren. Snellere service, eenvoudigere updates en betere ondersteuning zijn het resultaat. Wees actief op de radio in 2026 De boodschap van ARRL voor 2026 is helder: vier wat uw radioclub al goed doet, durf vernieuwen en wees actief op de radio. Of een club nu klein of groot is, pas opgericht of al bijna een eeuw aangesloten, het Jaar van de Club is een uitnodiging om verbinding te maken, te innoveren en het eigen verhaal te delen. Het jaar 2026 belooft zo, naar aanleiding van het initiatief van de ARRL, een jaar te worden waarin radioclubs - terecht - volop in de schijnwerpers staan. Zie ook https://clubs.arrl.org/year-of-the-club en https://clubs.arrl.org/map/ Lees er alles over op http://arrl.org/news/2026-is-arrl-s-year-of-the-club-a-celebration-of-amateur-radio-clubs Met dank aan Ronny Plovie ON6CQ
Datum: 11/01/2026
Deze week in Propagatienieuws: HF: kansen op 20 en 15mtr deze week Tropo: mogelijk regen- of sneeuwscatter voor GHz-operators Sporadische-E: interessante vooruitzichten op 10- en 6m-banden Meteoorscatter: piek tot 12 januari Aurora: geringe mogelijkheden EME: negatieve declinatie en toename padverlies Propagatienieuws wordt samengesteld door Tom Koeken (PC5D). HF De relatief hoge zonneactiviteit aan het einde van het jaar (flux op 29 december was 196) is voorbij. De bovenste kortegolfbanden waren de afgelopen week nog grotendeels goed bruikbaar: de MUF lag de laatste tijd dagelijks rond de 35 MHz en het aardmagnetisch veld was na de korte uitbarsting op 2 januari vaak erg rustig (K-index 0-1); maar dat kwam vooral ten goede aan 80 m en 160 m, terwijl de omstandigheden op de hogere banden soms nogal matig waren. Inmiddels is de zonneflux gedaald tot onder 120. Twee nieuw ontstane actieve gebieden zouden de daling moeten afremmen. De komende dagen worden zelfs nog drie grotere gebieden aan de oostrand van de zon verwacht - een daarvan veroorzaakte onlangs aan de achterkant een krachtige coronale massa-uitbarsting. Daardoor zullen de fluxwaarden in de loop van de komende week waarschijnlijk weer stijgen tot waarden rond de 145. De coronale massa-uitbarsting die op 8 januari werd geregistreerd, zou in de vroege zondagochtend een licht effect kunnen hebben, d. w. z. leiden tot stormachtige intervallen (k-index van 5). In tegenstelling zonnevlammen rond actieve zonnevlekgebieden volgde deze CME uit een filament eruptie. Dit soort verschijnsel staat bekend als een hyderflare. Voor het overige wordt verwacht dat de huidige zonnewind uit een coronaal gat en daarmee de magnetische onrust halverwege de week geleidelijk zal afnemen, voordat tegen het komende weekend een verdere toename wordt verwacht. HF-vooruitzichten Voor de komende dagen zal de zonneflux (F10.7-index) tussen de 120 en 130 liggen. In de nacht van zaterdag op zondag 11 januari kan de Kp-index oplopen tot 5. De 20 m-band opent op ongestoorde dagen rond 0700 UTC, de 15 m-band ongeveer 45 minuten later. 's Ochtends is er vaak spreiding naar Oost-Azie en de Stille Oceaan, vooral over het lange pad. De 10 m-band zal waarschijnlijk vanaf ongeveer 08.30 UTC tot ongeveer 15.30 UTC matig bruikbaar zijn. 20 meter sluit na 18.00 UTC, in westelijke richting ongeveer een uur later. 30 meter sluit gedeeltelijk in de tweede helft van de nacht. VHF en EME Tropo Zondag ontstaat een hogedrukgebied boven Duitsland dat later naar het zuidoosten zal wegtrekken. De wind draait dan en zal de vorst verdrijven. Het effect op VHF- en UHF- is beperkt, aangezien troposferische propagatie onwaarschijnlijk is, maar er is een aanzienlijke kans op regen- of sneeuwscatter voor GHz-operators. Het onstabiele weerpatroon blijft zorgen voor een verscheidenheid aan uitdagende weersomstandigheden met zware sneeuwval en regen, en soms ook harde wind. Het kenmerk van dergelijke patronen in januari is dat het tijdstip en het traject van de lagedrukgebieden cruciaal zijn voor de hoeveelheid regen en sneeuw. Sporadische-E Een herinnering dat Sporadic-E midden in de winter wel degelijk voorkomt. Op 6 januari was er vroeg in de avond een mooie 6m-bandopening naar de Baltische staten, die later naar Oekraine en de Balkan verschoof. Recente Quadrantiden-meteoren hebben mogelijk bijgedragen aan een aantal langlevende metaalionen, die kunnen worden gebundeld in dunne Sporadic-E-vlekken. Het is altijd de moeite waard om de Sporadic-E Layer Critical Frequency-waarden op de Propquest-grafieken te controleren op korte pieken in de paarse curve, wat een teken kan zijn van mogelijke interesse in Sporadic-E op de 10- en 6m-banden. Aurora Beste kans op aurora is voorlopig zondagochtend 11 januari met een Kp index van 5. Aangezien we ons echter tussen de piekperiodes van de herfst en de lente voor het noorderlicht bevinden, speelt dit waarschijnlijk geen grote rol deze keer. Meteoorscatter Meteorscatter is de laatste tijd iets interessanter geweest vanwege de piek van de Quadrantiden-meteorenregen op 4 januari. De regen heeft een korte, intense piek, maar strekt zich uit over de periode van 28 december tot 12 januari. De volgende grote regen is pas in april, dus vanaf dit weekend tot eind april, wanneer de Lyriden plaatsvinden, is het weer terug naar random activiteit. EME Voor EME-operators is de declinatie van de maan weer negatief en zijn we voorbij het perigeum, waardoor het padverlies toeneemt en de lengte van het maanvenster en de piekhoogte afnemen. De ruis in de lucht op 144 MHz blijft laag, maar stijgt tot hoog op vrijdag 16 januari. Over zonnefluxindex, zonnevlekkengetal en Kp-index De zonnefluxindex (SFI) is een maat voor de ionisatiegraad van de ionosfeer. De SFI heeft een waardenbereik van 50 tot 300. Lage waarden signaleren doorgaans slechte of matige HF-condities en hoge juist goede (een hoge MUF). Tijdens de piek van een zonnevlekkencyclus meten we waarden van meer dan 200, met kortdurende uitschieters naar 300. Het zonnevlekkengetal is een maat voor de activiteit van de zon. Ook nu geldt, hoe hoger de waarde, des te gunstiger voor de HF-propagatie (op hogere banden). De zonneactiviteit kan als volgt ingedeeld worden aan de hand van het zonnevlekkengetal: laag: 0-30, gematigd: 30-60, hoog: 60-90, zeer hoog: 90-120, intensief: 120. De Kp-index is een maat voor de magnetische fluctuaties in de ionosfeer. Lage waarden zijn gunstig voor de HF-propagatie. Vanaf een waarde van 2 beginnen HF-condities te degraderen. Boven de 5 is er sprake van ernstige verstoring en vanaf 7 kunnen zelfs radio-blackouts voorkomen, waarbij HF-communicatie volledig uitvalt. Bij hogere Kp-indexwaarden (vanaf ongeveer 3) neemt de kans op aurora overigens toe. De beste HF-condities op de hogere banden zijn dus te verwachten bij een hoge zonnefluxindex, een hoog zonnevlekkengetal en een lage Kp-index. Over maximaal bruikbare frequentie (MUF) en kritische frequentie De maximaal bruikbare frequentie (MUF) is de frequentie waarbij de verwachting is dat radiosignalen nog zullen reflecteren tegen de ionosfeer. Voor paden korter dan 3000 km zal de MUF lager zijn omdat de opstralingshoek steiler is, waardoor radiosignalen makkelijker door de ionosfeer heen dringen. De frequentie waarbij nog reflectie optreedt terwijl de opstralingshoek 90 graden is (verticaal), heet de kritische frequentie. Tom PC5D stelt het propagatienieuws samen. Bij de samenstelling maakt hij onder andere gebruik van de voor Nederland relevante informatie uit de volgende bronnen: het wekelijkse RSGB Propagation News, DX Info Centre, HF-Referat DARC, Poollicht.be, Make More Miles on VHF, Met Office en NOAA. Propagatienieuws maakt ook deel uit van het radiojournaal van de Zuid-Limburgse zondagochtendronde. De audio-opname van deze ronde is terug te luisteren op a22.veron.nl.
Datum: 10/01/2026
Deze week in 'Kort radioamateurnieuws': UBA PSK63 Prefix Contest Compleet Handboek Yaesu FTX-1 Het EuCW QTC-Protocol TX5EU DX-peditie Austral Islands Short Range Devices General User Radio Licence Persoonsgegevens bij eQSL Kort radioamateurnieuws 1. De UBA PSK63 Prefix Contest 2026 is dit weekend al! Dit weekend is de UBA PSK63 Prefix Contest 2026. Dus van 10 januari 2026, 12:00 UTC tot 11 januari 2026, 11:59 UTC. De deelname is open voor alle radioamateurs wereldwijd in het bezit van een geldige vergunning en alle luisteramateurs. Met betrekking tot deelname aan activiteiten van competitieve aard (contesten, ARDF-wedstrijden, behalen van awards, e. d. ) heeft het UBA-bestuursorgaan besloten dat de UBA de maatregelen van diverse IARU zusterverenigingen en reguliere sportorganisaties bijtreedt. Dit houdt in dat, tot nader order, radioamateurs uit de Russische Federatie en Wit-Rusland van deelname worden uitgesloten. De IARU stipuleert dat politiek en het radioamateurisme geen uitstaan met elkaar mogen hebben. Dat de UBA besloten heeft Russen en Wit-Russen te weren uit door haar georganiseerde activiteiten met competitieve strekking vindt zijn oorsprong in het feit dat we oordeelden dat het om een morele kwestie gaat en niet om politiek. De QSO's met de Russische Federatie en Wit-Rusland tellen derhalve voor 0 QSO punten en 0 punten voor vermenigvuldigers. Als mode wordt enkel BPSK63 gebruikt op 10,15,20,40 en 80 meter, in de segmenten aanbevolen door de IARU voor deze mode. Alle informatie over deze contest lees je in het UBA PSK63 Prefix Contest 2026 reglement. Met dank aan Ronny ON6CQ 2. Het Complete Handboek Yaesu FTX-1 is nu beschikbaar Het 'complete handboek voor de Yaesu FTX-1' is een praktische handleiding van alle functies, menu-opties en mogelijkheden van de Yaesu FTX-1. Dankzij de heldere structuur, vele tips en stap-voor-stap toelichting is het geschikt voor zowel de beginnende als de ervaren amateur. Het boek is nu te koop. De afgelopen jaren is het steeds gebruikelijker geworden dat fabrikanten van moderne elektronica geen volledig gedrukt handleiding meer bij hun producten leveren. Yaesu vormt daarop helaas geen uitzondering. Bij de FTX-1 Field en FTX-1 Optima wordt slechts een beknopte basishandleiding verstrekt. De uitgebreidere documentatie is alleen digitaal beschikbaar en niet in het Nederlands. De veelzijdige en krachtige zendontvanger verdient een heldere Nederlandstalige uitleg. Die is nu beschikbaar in de vorm van het handboek. Het boek bestaat uit 22 hoofdstukken, telt 203 pagina's en heeft tientallen kleurenafbeeldingen. De prijs bedraagt EUR34,50 (exclusief EUR4,95 verzendkosten) en het boek is direct leverbaar. Bekijk ook de inhoudsopgave van het boek. Bestellen? Stuur een mail naar ronoostveen@me.com of bestel via www.hamfocus.nl. Met dank aan Ron PH0RON 3. Het EuCW QTC-Protocol: De Kunst van Morsecode CW leeft meer dan ooit! In een wereld vol digitale communicatie blijft Morsecode (CW) de ruggengraat van de radioamateurhobby. Het is niet alleen een nostalgische traditie, maar een vaardigheid die passie en focus vereist. CW snijdt door de ruis waar andere modi het opgeven en creeert een unieke band tussen operators wereldwijd. Of u nu een doorgewinterde "old timer" bent of een beginner die net zijn eerste tekens zet: het luisteren naar en zenden van CW is pure magie. Om deze vaardigheid te bevorderen, lanceert de EuCW een speciaal bulletin-project waarbij het QTC-protocol centraal staat. Een geweldige kans voor de radiozendamateur om de sleutel weer eens ter hand te nemen! Je leest hier meer over op de website van VERON afdeling Flevoland. Met dank aan Johan PA3JEM en Marcel PA3HEB 4. TX5EU DX-peditie naar de Austral Islands in maart 2026 Zet het alvast in je agenda. De TX5EU DX-peditie gaat aanstaande maart naar de Austral Islands. En dat mag je als fanbatieke DX'er natuurlijk niet missen! Het team bestaande uit PG5M, PA3EWP, DL2AMD, PA2KW, DK2AMM & DL2AWG zal van 12 tot 25 maart 2026 actief zijn vanaf het eiland Raivavae, een van de Austral Islands. Als roepletters is voor TX5EU gekozen. Ga voor meer informatie naar hun website. En hou onze VERON website in de gaten voor eventueel nieuws over deze DX-peditie. Met dank aan Ronald PH7R 5. De Short Range Devices General User Radio Licence Veel landen staan het gebruik van zenders met een laag vermogen op bepaalde frequenties toe zonder dat daarvoor een vergunning nodig is. In Australie bestaat een Low VHF Band LIPD-vergunning. In Nieuw-Zeeland bestaat een vergelijkbare Short Range Devices General User Radio Licence. De Short Range Devices GURL-vergunning wordt door de Nieuw-Zeelandse autoriteiten als volgt omschreven. . . Met deze vergunning kan je laagvermogen radiozendapparatuur bezitten en gebruiken die bekend staat als Short Range Devices (SRD's), Restricted Radiation Devices (RRD's), Low Interference Potential Devices (LIPD's) of Spread Spectrum Devices (SSD's). Deze vergunning is een General User Radio Licence (GURL). Dit betekent dat je mag zenden zonder dat je een vergunning op uw eigen naam hoeft aan te vragen of licentiekosten hoeft te betalen. Je deelt het spectrum met andere mensen die tegelijkertijd u dezelfde frequentie en hetzelfde vermogen gebruiken. Als iemand anders die binnen de parameters van de vergunning opereert, interferentie veroorzaakt met uw dienst, moet u die interferentie accepteren. Dat is wellicht handig te weten mocht je op vakantie gaan naar deze landen. Met dank aan Tom PC5D 6. Aandacht voor persoonsgegevens bij eQSL We werden op de hoogte gebracht van het feit dat er persoonsgegevens, ook zonder in te loggen, zichtbaar zijn voor gebruikers van eQSL. Kijk bijvoorbeeld maar eens naar dit eQSL overzicht. Maar wat geeft de (Amerikaanse) organisatie achter eQSL zelf aan over hoe zij omgaat met persoonsgegevens? (bron). eQSL zegt te voldoen aan wetgeving zoals de GDPR en aan IT-veiligheidsnormen; De organisatie benadrukt dat persoonsgegevens van radioamateurs sowieso al breed openbaar zijn via o. a. FCC, QRZ.com en call; eQSL stelt dat zij geen lijsten met adressen, e-mailadressen of andere persoonlijke gegevens van gebruikers publiceert; eQSL geeft aan dat de gegevens die eQSL heeft, uitsluitend de gegevens zijn die gebruikers zelf invoeren; er wordt niets "achter de rug" verzameld. Adres- en QTH-informatie wordt alleen zichtbaar wanneer een gebruiker een eQSL-kaart verstuurt: het staat dan op de kaart zelf, net zoals bij papieren QSL-kaarten. Een beperkte set profielgegevens is zichtbaar op de openbare profielpagina van een callsign, maar dit is beperkt en door de gebruiker zelf te beheren. Voor leden die liever geen adres op hun eQSL-kaart tonen, is het goed om te weten dat dit in de instellingen eenvoudig aan te passen is. Met dank aan Gert PA2LO ______ Heb je tips voor 'Kort radioamateurnieuws'? Bijvoorbeeld omdat je een evenement wilt aankondigen? Wij horen dat dan graag zo snel mogelijk van je! Stuur je berichtje naar webredactie@veron.nl. Natuurlijk ontvangen wij op dit adres ook graag (concept)artikelen voor de VERON-website en/of Electron.
Datum: 09/01/2026
HamCon Belgium is een eendaagse conferentie waar radioamateurs, ingenieurs, wetenschappers en studenten ideeen en projecten rond radiotechniek delen. Met presentaties en infostands in een toegankelijke setting in Leuven. Op zaterdag 25 april 2026 zijn jullie opnieuw welkom op de campus Arenberg van KU Leuven. De vorige editie van HamCon Belgium werd heel positief onthaald, met een sterk inhoudelijk programma en veel ruimte om projecten en experimenten met elkaar te delen. In 2026 bouwen we daarop verder en willen we opnieuw laten zien waar onze hobby vandaag voor staat, zowel naar elkaar als naar de buitenwereld. Daarvoor zijn we op zoek naar: Sprekers die een presentatie willen geven over een gerealiseerd project, onderzoek, experiment of clubactiviteit. Teams of individuele radioamateurs die een infostand willen bemannen om hun project live te tonen en in gesprek te gaan met bezoekers. Heb je een thema, project of ervaring die je graag wil delen? Dien dan je voorstel in via het formulier Of stuur een korte mail met je idee naar: info@hamcon.be Meer praktische informatie over HamCon Belgium 2026, inclusief de oproep tot deelname en een overzicht van de activiteiten op HamConBE25 vind je op hamcon.be. Presentaties, workshops en infostanden zijn welkom in het Engels maar ook in het Nederlands of Frans. Laat het feit dat je je misschien niet zo zeker voelt om een activiteit in het Engels te organiseren dus geen reden zijn om niet een voorstel te doen. De oproep tot deelname loopt tot 28 februari 2026. We kijken ernaar uit om jullie projecten in Leuven te mogen verwelkomen. 73, Het HamCon Belgium-team ON1ARF Kristoff, ON5IA Frederik, ON7IO Benoit, ON7TA Karel, ON8JA Alexander
© Copyright
Bovenstaande teksten zijn hergebruikt en aangepast met uitdrukkelijke toestemming van de oorspronkelijke auteur.
Hergebruik, verspreiding of bewerking van deze teksten zijn niet toegestaan zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van zowel de oorspronkelijke auteur als de bewerker.
Bronvermelding is verplicht indien toestemming wordt verleend.